เครื่องกระตุ้นกลืนด้วยกระแสไฟฟ้า VitalStim ช่วยฟื้นฟูภาวะกลืนลำบาก
โรงพยาบาลธนบุรีตรังมีเครื่องกระตุ้นกลืนด้วยกระแสไฟฟ้า ผลิตภัณฑ์ DJO, LLC รุ่น Intelect VitalStim สำหรับดูแลผู้มีภาวะกลืนลำบาก สำลักบ่อย หรือมีปัญหาการกลืน โดยใช้ร่วมกับการประเมินและการฝึกกลืนแบบเฉพาะบุคคล

VitalStim คืออะไร
VitalStim คือเครื่องมือฟื้นฟูการกลืนที่ใช้หลักการ Neuromuscular Electrical Stimulation หรือ NMES โดยส่งกระแสไฟฟ้าระดับอ่อนผ่านแผ่นอิเล็กโทรดบนผิวหนังภายนอก เพื่อช่วยกระตุ้นกล้ามเนื้อที่เกี่ยวข้องกับการกลืน การรักษามักใช้ร่วมกับการฝึกกลืนและการปรับอาหารตามคำแนะนำของทีมรักษา
เหมาะกับผู้มีภาวะกลืนลำบาก
สำลักง่าย กลืนติดคอ หรือกลืนได้ลดลง
ใช้ร่วมกับการฝึกกลืน
ไม่ใช่การเปิดเครื่องอย่างเดียว แต่ต้องมีโปรแกรมฟื้นฟู
ประเมินเป็นรายบุคคล
แพทย์และทีมฟื้นฟูพิจารณาความเหมาะสมก่อนเริ่ม
ภาวะกลืนลำบากอันตรายอย่างไร
ภาวะกลืนลำบากอาจทำให้รับประทานอาหารและน้ำได้น้อย น้ำหนักลด ขาดสารอาหาร สำลักซ้ำ ๆ และเพิ่มความเสี่ยงต่อปอดอักเสบจากการสำลัก ผู้ป่วยหลังโรคหลอดเลือดสมองหรือโรคทางระบบประสาทควรได้รับการประเมินอย่างเหมาะสมตั้งแต่เนิ่น ๆ
- ไอหรือสำลักขณะรับประทานอาหารหรือดื่มน้ำ
- รู้สึกอาหารติดคอ กลืนไม่ลง หรือกลืนแล้วเจ็บ
- เสียงแหบ เสียงเปียก หรือเสียงเปลี่ยนหลังกลืน
- รับประทานอาหารได้น้อย น้ำหนักลด หรือใช้เวลารับประทานนานผิดปกติ
- มีประวัติปอดอักเสบจากการสำลัก
- ผู้ป่วยหลังโรคหลอดเลือดสมอง พาร์กินสัน สมองบาดเจ็บ หรือโรคทางระบบประสาท
ขั้นตอนการฟื้นฟูด้วยเครื่อง Intelect VitalStim
ประเมินอาการและความปลอดภัยก่อนเริ่ม
ทีมรักษาจะซักประวัติ ตรวจความสามารถในการกลืน ประเมินความเสี่ยงการสำลัก และพิจารณาว่าเหมาะกับการใช้เครื่องกระตุ้นกลืนหรือไม่
วางแผนฟื้นฟูเฉพาะบุคคล
แผนการรักษาจะขึ้นอยู่กับสาเหตุของภาวะกลืนลำบาก ความแข็งแรงของกล้ามเนื้อ ระดับความรู้สึกตัว โรคร่วม และเป้าหมายการรับประทาน
ติดแผ่นอิเล็กโทรดและฝึกกลืนร่วมกัน
บุคลากรจะติดแผ่นอิเล็กโทรดบริเวณตำแหน่งที่เหมาะสม แล้วใช้การกระตุ้นด้วยไฟฟ้าระดับอ่อนควบคู่กับแบบฝึกกลืน
ติดตามผลและปรับโปรแกรม
ทีมฟื้นฟูจะติดตามการตอบสนอง อาการสำลัก ความสามารถในการรับประทาน และปรับระดับการฝึกให้เหมาะกับผู้ป่วยแต่ละราย
ข้อควรรู้ก่อนรับบริการ
VitalStim เป็นการกระตุ้นผ่านผิวหนังภายนอก ไม่ใช่การผ่าตัดและไม่ต้องใช้ยา อย่างไรก็ตาม ผู้ป่วยที่มีอุปกรณ์ไฟฟ้าฝังในร่างกาย มีปัญหาผิวหนังบริเวณคอ มีโรคประจำตัวบางชนิด หรือมีข้อจำกัดทางการแพทย์อื่น ๆ ควรแจ้งทีมรักษาก่อนทุกครั้ง
คำถามที่พบบ่อย
VitalStim คืออะไร?+
VitalStim คือการใช้กระแสไฟฟ้าระดับอ่อนกระตุ้นกล้ามเนื้อที่เกี่ยวข้องกับการกลืนผ่านแผ่นอิเล็กโทรดภายนอกผิวหนัง โดยใช้ร่วมกับการฝึกกลืนและการประเมินของทีมฟื้นฟู
เครื่องกระตุ้นกลืนช่วยผู้ป่วยกลืนลำบากได้อย่างไร?+
การกระตุ้นด้วยไฟฟ้าแบบ NMES อาจช่วยกระตุ้นการทำงานของกล้ามเนื้อบริเวณคอ เพิ่มการรับรู้ของกล้ามเนื้อ และช่วยให้การฝึกกลืนมีเป้าหมายชัดขึ้น ผลลัพธ์ขึ้นอยู่กับสาเหตุและความรุนแรงของผู้ป่วยแต่ละราย
ใครบ้างควรเข้ารับการประเมินการกลืน?+
ผู้ที่ไอหรือสำลักระหว่างกินอาหาร ดื่มน้ำแล้วไอ เสียงเปลี่ยนหลังกลืน รู้สึกอาหารติดคอ น้ำหนักลด หรือมีประวัติโรคหลอดเลือดสมองและโรคทางระบบประสาท ควรพบแพทย์เพื่อประเมิน
การรักษาด้วย VitalStim เจ็บหรือไม่?+
โดยทั่วไปผู้ป่วยจะรู้สึกเป็นกระแสอ่อน ๆ หรือรู้สึกตึงบริเวณติดแผ่นอิเล็กโทรด ระดับความแรงจะถูกปรับตามความเหมาะสมและอยู่ภายใต้การดูแลของบุคลากรทางการแพทย์
ต้องทำกี่ครั้งจึงเห็นผล?+
จำนวนครั้งขึ้นอยู่กับการประเมิน สาเหตุของภาวะกลืนลำบาก ความรุนแรง และการตอบสนองของร่างกาย ทีมฟื้นฟูจะติดตามและปรับแผนตามผลของผู้ป่วยแต่ละราย