Thonburi Trang Hospital
ระบบทางเดินปัสสาวะ

นิ่วในไต ตรัง — ปวดเอว ปัสสาวะเป็นเลือด ควรตรวจเมื่อไหร่

12 ก.ย. 2569
ตรวจประเมินนิ่วในไต โรงพยาบาลธนบุรีตรัง

ภาพประกอบสร้างด้วย AI เพื่อสื่อบรรยากาศการปรึกษาเรื่องนิ่วในไต ไม่ใช่ภาพผู้รับบริการจริง

💡สิ่งที่คุณจะรู้จากบทความนี้

  • ✔ นิ่วในไตคืออะไร เกิดจากอะไร
  • ✔ อาการแบบไหนควรรีบพบแพทย์
  • ✔ ตรวจปัสสาวะ อัลตราซาวด์ หรือ CT ช่วยอะไรบ้าง
  • ✔ วิธีป้องกันนิ่วในไตกลับมาเป็นซ้ำ
  • ✔ กลุ่มเสี่ยงและอาการที่ควรรีบพบแพทย์

นิ่วในไตคืออะไร?

นิ่วในไต (Nephrolithiasis) คือก้อนแข็งที่เกิดจากการตกผลึกของแร่ธาตุและเกลือในไต พบบ่อยมากในประเทศไทยโดยเฉพาะในภาคใต้และภาคตะวันออกเฉียงเหนือซึ่งมีอากาศร้อน นิ่วมีหลายชนิด ได้แก่ นิ่วแคลเซียม (พบบ่อยที่สุด) นิ่วกรดยูริก นิ่วสตรูไวท์ และนิ่วซิสทีน

นิ่วขนาดเล็กบางรายอาจออกเองได้ แต่นิ่วที่ทำให้ปวดมาก มีไข้ ปัสสาวะลดลง หรือสงสัยอุดตันควรได้รับการประเมินโดยแพทย์ การตรวจปัสสาวะ เลือด อัลตราซาวด์ หรือ CT อาจช่วยวางแผนดูแลให้เหมาะสม

6 อาการนิ่วในไตที่ต้องรีบพบแพทย์

⚡

ปวดรุนแรงบริเวณสีข้างหรือหลัง เป็นคลื่น

🔽

ปวดร้าวลงสู่ขาหนีบหรืออวัยวะเพศ

🩸

ปัสสาวะมีเลือดปน สีแดงหรือชมพู

🔥

แสบขัดเวลาปัสสาวะ

🌡️

มีไข้ หนาวสั่น ร่วมกับปวดหลัง (สัญญาณติดเชื้อ)

🤢

คลื่นไส้ อาเจียน ระหว่างปวดท้อง

แพทย์อธิบายผลอัลตราซาวด์และการประเมินนิ่วในไต
แพทย์อาจใช้ตรวจปัสสาวะ เลือด อัลตราซาวด์ หรือ CT เพื่อดูตำแหน่งนิ่ว การอุดตัน และภาวะติดเชื้อ ภาพประกอบสร้างด้วย AI

กลุ่มเสี่ยงนิ่วในไต

💧

ดื่มน้ำน้อยกว่า 1.5 ลิตรต่อวัน

🧂

รับประทานอาหารเค็มและโปรตีนสัตว์มาก

🧬

มีประวัติครอบครัวเป็นนิ่วในไต

🌡️

อาศัยในสภาพอากาศร้อน เหงื่อออกมาก

🦴

มีโรคต่อมพาราไทรอยด์ หรือกรดยูริกสูง (เกาต์)

⚖️

น้ำหนักเกิน อ้วน เบาหวานชนิดที่ 2

ขั้นตอนประเมินนิ่วในไตที่ธนบุรีตรัง

1

📋 ซักประวัติและตรวจร่างกาย

ประเมินตำแหน่งปวด ระยะเวลาปวด ไข้ ปัสสาวะผิดปกติ โรคไตเดิม และยาที่ใช้

2

🧪 ตรวจปัสสาวะและเลือด

ดูเลือดหรือเม็ดเลือดขาวในปัสสาวะ ตรวจการทำงานของไต และสัญญาณติดเชื้อ

3

📡 อัลตราซาวด์เมื่อเหมาะสม

ช่วยดูไตบวมจากการอุดตัน นิ่วบางตำแหน่ง และภาวะร่วมในช่องท้อง

4

🖥️ พิจารณา CT ตามข้อบ่งชี้

CT ช่วยระบุตำแหน่งและขนาดนิ่วได้ชัด โดยแพทย์จะพิจารณาตามความจำเป็น

5

💊 วางแผนดูแลตามขนาดและอาการ

นิ่วเล็กบางรายอาจติดตามอาการ ดื่มน้ำ และใช้ยาตามแพทย์สั่ง ส่วนรายเสี่ยงต้องดูแลเร่งด่วน

6

🛡️ ป้องกันนิ่วซ้ำ

ปรับการดื่มน้ำ อาหาร ความเค็ม และติดตามผลตามชนิดนิ่วหรือความเสี่ยงส่วนบุคคล

คำแนะนำดื่มน้ำและปรับอาหารเพื่อลดนิ่วในไตซ้ำ
หลังรักษาหรือประเมินนิ่ว ควรวางแผนดื่มน้ำและปรับอาหารตามชนิดนิ่วหรือความเสี่ยงส่วนบุคคล ภาพประกอบสร้างด้วย AI

คำถามที่พบบ่อย

สงสัยนิ่วในไตควรตรวจอะไรบ้าง?+
แพทย์อาจพิจารณาตรวจปัสสาวะ ตรวจเลือดดูการทำงานของไต อัลตราซาวด์ หรือ CT ตามอาการและความเร่งด่วน เพื่อดูตำแหน่ง ขนาดนิ่ว ภาวะอุดตัน และการติดเชื้อร่วม
ปวดเอวแบบไหนควรรีบไปโรงพยาบาล?+
ควรรีบพบแพทย์หากปวดเอวหรือสีข้างรุนแรง ปวดร้าวลงขาหนีบ มีไข้ หนาวสั่น อาเจียน ปัสสาวะเป็นเลือด ปัสสาวะน้อยลง หรือมีโรคไต/ไตข้างเดียวอยู่เดิม
นิ่วในไตรักษาแบบไหนได้บ้าง?+
แนวทางรักษาขึ้นกับขนาด ตำแหน่ง อาการ การอุดตัน และการติดเชื้อ อาจเริ่มจากยาและการดื่มน้ำในนิ่วขนาดเล็ก หรือส่งต่อแนวทางเฉพาะทางเมื่อมีข้อบ่งชี้ แพทย์จะเป็นผู้ประเมินหลังตรวจ
นิ่วในไตหายเองได้ไหม?+
นิ่วขนาดเล็กบางรายอาจหลุดออกเองได้ แต่ควรติดตามอาการและดื่มน้ำตามคำแนะนำแพทย์ หากปวดมาก มีไข้ ปัสสาวะลดลง หรือสงสัยอุดตันควรพบแพทย์เพื่อประเมิน
ป้องกันนิ่วในไตซ้ำได้อย่างไร?+
การลดโอกาสเกิดซ้ำอาจเริ่มจากดื่มน้ำให้เพียงพอ ลดเค็ม ปรับอาหารตามชนิดนิ่ว ควบคุมน้ำหนัก และติดตามผลเลือดหรือปัสสาวะตามแพทย์นัด บางรายอาจต้องใช้ยาตามชนิดนิ่วและความเสี่ยงส่วนบุคคล
นิ่วในไตมีอาการเจ็บปวดรุนแรงแค่ไหน?+
นิ่วในท่อไตอาจทำให้ปวดบิดเป็นพัก ๆ บริเวณสีข้างหรือหลัง และอาจร้าวลงขาหนีบ บางรายมีคลื่นไส้ อาเจียน หรือกระสับกระส่าย หากปวดมากหรือมีไข้ควรรีบพบแพทย์
นิ่วในไตกับนิ่วในกระเพาะปัสสาวะต่างกันอย่างไร?+
นิ่วในไตเกิดในไตและอาจเคลื่อนลงมาตามท่อไต ส่วนนิ่วในกระเพาะปัสสาวะเกิดหรือเคลื่อนลงมาอยู่ในกระเพาะปัสสาวะ อาการและการรักษาต่างกัน แพทย์จะตรวจ CT scan หรืออัลตราซาวด์เพื่อแยกแยะ

ต่อจากบทความนี้

ไปต่อจากบทความนี้

ดูแพ็กเกจทั้งหมด
แชร์บทความนี้
FacebookLINE

แพ็กเกจ

อ่านต่อเรื่องใกล้กัน

หมอหรือแผนกที่แนะนำ

แพทย์ระบบทางเดินปัสสาวะ

เลือกแพทย์หรือแผนกตามอาการ อายุ และความเสี่ยงของผู้รับบริการ

ค้นหาแพทย์