ระบบทางเดินปัสสาวะ

รักษานิ่วในไต ตรัง — ESWL สลายนิ่ว ไม่ต้องผ่าตัด

15 มิ.ย. 2569
รักษานิ่วในไต โรงพยาบาลธนบุรีตรัง

💡สิ่งที่คุณจะรู้จากบทความนี้

  • ✔ นิ่วในไตคืออะไร เกิดจากอะไร
  • ✔ ESWL สลายนิ่วไม่ต้องผ่าตัด ใช้เวลา 30–60 นาที
  • ✔ Ureteroscopy + เลเซอร์สำหรับนิ่วขนาดใหญ่
  • ✔ วิธีป้องกันนิ่วในไตกลับมาเป็นซ้ำ
  • ✔ กลุ่มเสี่ยงและอาการที่ควรรีบพบแพทย์

นิ่วในไตคืออะไร?

นิ่วในไต (Nephrolithiasis) คือก้อนแข็งที่เกิดจากการตกผลึกของแร่ธาตุและเกลือในไต พบบ่อยมากในประเทศไทยโดยเฉพาะในภาคใต้และภาคตะวันออกเฉียงเหนือซึ่งมีอากาศร้อน นิ่วมีหลายชนิด ได้แก่ นิ่วแคลเซียม (พบบ่อยที่สุด) นิ่วกรดยูริก นิ่วสตรูไวท์ และนิ่วซิสทีน

นิ่วขนาดเล็กอาจออกเองได้ แต่นิ่วที่ใหญ่กว่าหรืออุดตันท่อไตต้องการการรักษา โรงพยาบาลธนบุรีตรังมีเทคโนโลยี ESWL และ Ureteroscopy เพื่อรักษานิ่วโดยไม่ต้องผ่าตัดเปิดแผล

6 อาการนิ่วในไตที่ต้องรีบพบแพทย์

ปวดรุนแรงบริเวณสีข้างหรือหลัง เป็นคลื่น

🔽

ปวดร้าวลงสู่ขาหนีบหรืออวัยวะเพศ

🩸

ปัสสาวะมีเลือดปน สีแดงหรือชมพู

🔥

แสบขัดเวลาปัสสาวะ

🌡️

มีไข้ หนาวสั่น ร่วมกับปวดหลัง (สัญญาณติดเชื้อ)

🤢

คลื่นไส้ อาเจียน ระหว่างปวดท้อง

กลุ่มเสี่ยงนิ่วในไต

💧

ดื่มน้ำน้อยกว่า 1.5 ลิตรต่อวัน

🧂

รับประทานอาหารเค็มและโปรตีนสัตว์มาก

🧬

มีประวัติครอบครัวเป็นนิ่วในไต

🌡️

อาศัยในสภาพอากาศร้อน เหงื่อออกมาก

🦴

มีโรคต่อมพาราไทรอยด์ หรือกรดยูริกสูง (เกาต์)

⚖️

น้ำหนักเกิน อ้วน เบาหวานชนิดที่ 2

ขั้นตอนการรักษานิ่วในไตที่ธนบุรีตรัง

1

📋 พบแพทย์ระบบปัสสาวะและตรวจ CT scan

CT scan ปราศจากสารทึบรังสีตรวจตำแหน่ง ขนาด และชนิดนิ่ว เพื่อเลือกวิธีรักษาที่เหมาะสม

2

💊 ยาช่วยผ่านนิ่ว (สำหรับนิ่วเล็ก)

ยาขยายท่อไต (Alpha-blocker) ช่วยให้นิ่วเล็กออกเองเร็วขึ้น

3

💥 ESWL สลายนิ่วด้วยคลื่นช็อก (ไม่ผ่าตัด)

คลื่นช็อกจากภายนอกร่างกายแตกนิ่วเป็นชิ้นเล็กๆ ออกทางปัสสาวะใน 1–4 สัปดาห์

4

🔬 Ureteroscopy + เลเซอร์สลายนิ่ว

สอดกล้องผ่านท่อปัสสาวะ สลายนิ่วด้วยเลเซอร์ ดูดเศษออก ไม่ต้องเปิดแผล

5

🏥 ดูแลหลังรักษาและตรวจติดตาม

ตรวจปัสสาวะ อัลตราซาวด์ หรือ X-ray ติดตามผล ตรวจหาเศษนิ่วที่เหลือ

6

🛡️ แผนป้องกันนิ่วซ้ำ

แพทย์วิเคราะห์ชนิดนิ่ว ให้คำแนะนำอาหาร น้ำ และยาป้องกันเฉพาะบุคคล

คำถามที่พบบ่อย

ESWL สลายนิ่วคืออะไร เจ็บไหม?+
ESWL (Extracorporeal Shock Wave Lithotripsy) คือการสลายนิ่วด้วยคลื่นช็อกจากภายนอกร่างกาย ไม่ต้องผ่าตัด ไม่ต้องดมยาสลบ ผู้ป่วยนอนบนเครื่องและอาจรู้สึกตึงหรือเจ็บเล็กน้อย ใช้เวลา 30–60 นาที นิ่วที่แตกละเอียดจะออกทางปัสสาวะในช่วง 1–4 สัปดาห์
ESWL เหมาะกับนิ่วขนาดไหน?+
ESWL เหมาะสมกับนิ่วในไตขนาดไม่เกิน 2 ซม. ที่อยู่ในไตหรือท่อไตส่วนบน นิ่วขนาดใหญ่กว่า หรือนิ่วแข็งมาก หรือนิ่วที่อุดตันทำให้เกิดการติดเชื้อ อาจต้องใช้วิธี Ureteroscopy หรือผ่าตัดส่องกล้อง
Ureteroscopy คืออะไร?+
Ureteroscopy คือการสอดกล้องเล็กผ่านท่อปัสสาวะเข้าสู่กระเพาะปัสสาวะและท่อไต เพื่อมองเห็นนิ่วและสลายด้วยเลเซอร์ หรือคีบออก ไม่ต้องเปิดแผลที่ผิวหนัง เหมาะกับนิ่วในท่อไตทุกขนาด
นิ่วในไตหายเองได้ไหม?+
นิ่วขนาดเล็กมากๆ (< 4 มม.) อาจออกเองทางปัสสาวะได้ แต่ต้องดื่มน้ำมากๆ และตามอาการอย่างใกล้ชิด นิ่วที่ใหญ่กว่า 6 มม. มักไม่ออกเอง และควรได้รับการรักษาจากแพทย์
ป้องกันนิ่วในไตซ้ำได้อย่างไร?+
ดื่มน้ำ 2–3 ลิตรต่อวัน ลดเกลือ โปรตีนสัตว์ และอาหารที่มีออกซาเลตสูง (ผักโขม ช็อคโกแลต ถั่ว) ควบคุมน้ำหนัก ตรวจปัสสาวะและเลือดตามนัด และอาจได้รับยาป้องกันนิ่วตามชนิดของนิ่ว
นิ่วในไตมีอาการเจ็บปวดรุนแรงแค่ไหน?+
อาการปวดจากนิ่วในท่อไต (Renal Colic) เป็นหนึ่งในอาการปวดที่รุนแรงที่สุดที่มนุษย์สามารถสัมผัสได้ ปวดเป็นคลื่นรุนแรงบริเวณสีข้างและหลัง อาจร้าวลงสู่ขาหนีบ คลื่นไส้ อาเจียน และกระสับกระส่าย ควรรีบพบแพทย์
นิ่วในไตกับนิ่วในกระเพาะปัสสาวะต่างกันอย่างไร?+
นิ่วในไตเกิดในไตและอาจเคลื่อนลงมาตามท่อไต ส่วนนิ่วในกระเพาะปัสสาวะเกิดหรือเคลื่อนลงมาอยู่ในกระเพาะปัสสาวะ อาการและการรักษาต่างกัน แพทย์จะตรวจ CT scan หรืออัลตราซาวด์เพื่อแยกแยะ