Thonburi Trang Hospital
มะเร็งเต้านม

ใครคือ "กลุ่มเสี่ยง" มะเร็งเต้านม? เช็กลิสต์ 8 ปัจจัยด้วยตัวเอง

5 พ.ค. 2568
กลุ่มเสี่ยงมะเร็งเต้านม เช็กลิสต์ โรงพยาบาลธนบุรีตรัง

💡สิ่งที่คุณจะรู้จากบทความนี้

  • ✔ 8 ปัจจัยเสี่ยงมะเร็งเต้านมที่ต้องรู้
  • ✔ แนวทางคัดกรองที่เหมาะสมตามระดับความเสี่ยง
  • ✔ 5 สัญญาณเตือนที่ต้องพบแพทย์ทันที
  • ✔ วิธีคลำเต้านมด้วยตัวเองแบบ 3 ลูป ทำทุกเดือน
  • ✔ ไลฟ์สไตล์ที่ช่วยลดความเสี่ยงได้จริง

เช็กลิสต์ปัจจัยเสี่ยง — คุณมีข้อไหนบ้าง?

ถ้ามี ≥1 ข้อ ควรปรึกษาแพทย์เพื่อประเมินระดับความเสี่ยงและวางแผนการตรวจคัดกรองที่เหมาะสม

🎂

อายุ ≥40 ปี

🧬

ยีน BRCA1/2 หรือประวัติครอบครัว

☢️

เคยรับรังสีบริเวณทรวงอกตอนอายุน้อย

🔬

เคยตรวจชิ้นเนื้อพบ Atypia/DCIS

🫶

เต้านมหนาแน่น (Dense Breast)

💊

ฮอร์โมนเอสโตรเจนสูงเป็นเวลานาน

🤰

ตั้งครรภ์ครั้งแรกหลัง 30 ปี / ไม่มีบุตร

🍷

น้ำหนักเกิน ออกกำลังน้อย ดื่มแอลกอฮอล์ สูบบุหรี่

📌 หมายเหตุ: ความเสี่ยงตลอดชีวิต ≥20% (คำนวณโดยแบบจำลองสากล เช่น Tyrer-Cuzick) บ่งชี้ว่าควรเข้าสู่แผนคัดกรองกลุ่มเสี่ยงสูง

คัดกรองที่ใช่สำหรับคุณ

ระดับความเสี่ยงใคร?การตรวจที่แนะนำ
ความเสี่ยงทั่วไปอายุ ≥40 ปี ไม่มีปัจจัยเสี่ยงพิเศษแมมโมแกรมทุกปี ± อัลตราซาวด์ถ้าเต้านมหนาแน่น
ความเสี่ยงปานกลางประวัติครอบครัว / Dense Breast / Atypiaแมมโมแกรม + อัลตราซาวด์ทุกปี เริ่มก่อนอายุ 40
ความเสี่ยงสูง (≥20%)BRCA+, เคยรับรังสี, ความเสี่ยง ≥20%MRI + แมมโมแกรมทุกปี เริ่มอายุ ~30
ตรวจแมมโมแกรมดิจิทัล โรงพยาบาลธนบุรีตรัง

🚨 สัญญาณเตือน — พบข้อใดข้อหนึ่ง ให้มาตรวจทันที

สัญญาณเหล่านี้ไม่ได้แปลว่าเป็นมะเร็งเสมอไป แต่จำเป็นต้องตรวจยืนยันด้วยแพทย์ อย่ารอให้อาการหาย

⚠

คลำเจอก้อนแข็ง หรือก้อนโตเร็วขึ้น

⚠

ผิวหนังบุ๋ม ลักษณะ 'ผิวส้ม' หรือแดง

⚠

หัวนมบุ๋มลงหรือมีเลือด/น้ำใสออก

⚠

ปวดตำแหน่งเดิมนานหลายสัปดาห์

⚠

ต่อมน้ำเหลืองรักแร้โตผิดปกติ

📌 พบสัญญาณใดข้างต้น อย่ารอ — โทร 075-215-215 หรือมาพบแพทย์ทันที

คลำเต้านมด้วยตัวเอง — 3 ลูป ทำทุกเดือน

วิธีคลำเต้านมด้วยตัวเอง 3 แบบ
1🔄วงกลมจากนอกเข้าใน

เริ่มจากขอบนอกเต้านม หมุนเป็นวงกลมเล็กลงเรื่อยๆ จนถึงหัวนม

2🎯รัศมีจากหัวนมออก

แบ่งเต้านมเป็นหน้าปัด นิ้วเลื่อนจากหัวนมออกด้านนอกทุกทิศ

3↕️เส้นตรงขึ้นลง

เคลื่อนนิ้วขึ้นลงเป็นแนวตรง ครอบคลุมทั้งเต้านมและรักแร้

💡 ช่วงเวลาที่ดีที่สุด: 3–5 วันหลังหมดประจำเดือน เมื่อเต้านมนุ่มที่สุด ถ้าหมดประจำเดือนแล้วให้กำหนดวันเดิมทุกเดือน

ไลฟ์สไตล์ที่ช่วยลดความเสี่ยงได้จริง

🏃‍♀️

ออกกำลังกายสม่ำเสมอ

≥150 นาทีต่อสัปดาห์ ช่วยควบคุมระดับฮอร์โมนและน้ำหนัก

⚖️

ควบคุมน้ำหนัก

ไขมันสะสมผลิตเอสโตรเจนเพิ่ม ยิ่งน้ำหนักเกินยิ่งเสี่ยง

🚭

เลิกบุหรี่ ลดแอลกอฮอล์

แอลกอฮอล์แม้แต่ 1 ดริ้งต่อวันก็เพิ่มความเสี่ยงได้

🤱

ให้นมบุตรถ้าทำได้

ลดระดับฮอร์โมนเอสโตรเจนในช่วงให้นม ช่วยลดความเสี่ยง

💊

ทบทวนยาฮอร์โมน

ยาคุมและฮอร์โมนทดแทนบางชนิดอาจเพิ่มความเสี่ยง ปรึกษาแพทย์

🥦

กินผักผลไม้หลากสี

สารต้านอนุมูลอิสระในผักผลไม้ช่วยปกป้องเซลล์จากความเสียหาย

คำถามที่พบบ่อย

แมมโมแกรมเจ็บไหม?+
รู้สึกกดทับเล็กน้อยขณะถ่ายภาพ ประมาณ 10–15 วินาทีต่อท่า ส่วนใหญ่ทนได้สบาย ความไม่สบายชั่วคราวนั้นคุ้มค่ามากเมื่อเทียบกับการตรวจพบมะเร็งระยะต้น
อายุน้อยกว่า 40 ปีต้องตรวจไหม?+
ถ้ามีปัจจัยเสี่ยงสูง เช่น ประวัติครอบครัว หรือมีอาการผิดปกติ แนะนำให้ปรึกษาแพทย์เพื่อพิจารณาอัลตราซาวด์หรือ MRI แทนแมมโมแกรม เนื่องจากเนื้อเยื่อเต้านมในคนอายุน้อยมักหนาแน่นกว่า
คลำเต้านมเองพอหรือไม่?+
การคลำด้วยตัวเองช่วยสร้างความคุ้นเคยกับเนื้อเต้านมตัวเอง แต่ไม่สามารถทดแทนแมมโมแกรมหรือ MRI ได้ เพราะก้อนเล็กมากหรือตำแหน่งลึกอาจคลำไม่เจอ
BRCA1/2 บวก ต้องทำอะไรบ้าง?+
ควรปรึกษาแพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านพันธุกรรม อาจรวมถึงการตรวจ MRI + แมมโมแกรมทุกปีตั้งแต่อายุ 25–30 ปี หรือพิจารณายา/การผ่าตัดป้องกันในบางกรณี
Dense Breast คืออะไร ต้องกังวลไหม?+
Dense Breast คือเนื้อเต้านมที่มีเนื้อเยื่อเส้นใยและต่อมน้ำนมมากกว่าไขมัน ทำให้แมมโมแกรมอ่านยากขึ้นและเพิ่มความเสี่ยงเล็กน้อย แพทย์อาจแนะนำเสริมด้วยอัลตราซาวด์หรือ MRI
มีน้ำใสออกจากหัวนม ต้องตรวจด่วนไหม?+
น้ำใสหรือเลือดออกจากหัวนมข้างเดียวโดยไม่มีสาเหตุ (ไม่ใช่ช่วงให้นม) ควรพบแพทย์โดยเร็ว เพื่อแยกแยะสาเหตุซึ่งอาจเป็นเนื้องอกไม่ร้าย แต่ต้องตรวจยืนยัน
ตรวจมะเร็งเต้านมที่โรงพยาบาลธนบุรีตรังทำได้เลยไหม?+
ทำได้เลยครับ ไม่ต้องรอนัดล่วงหน้านาน มีทั้งแมมโมแกรมดิจิทัลและอัลตราซาวด์ พร้อมทีมแพทย์รังสีวิทยาและศัลยแพทย์ที่มีประสบการณ์ โทร 075-215-215 หรือ LINE @thonburitrang