วัคซีนปอดอักเสบ

วัคซีนนิวโมคอคคัส ตรัง ป้องกันปอดอักเสบในผู้สูงอายุ

15 มิ.ย. 2569
วัคซีนนิวโมคอคคัส ป้องกันปอดอักเสบ ธนบุรีตรัง

💡สิ่งที่คุณจะรู้จากบทความนี้

  • ✔ เชื้อนิวโมคอคคัสทำให้เกิดโรคอะไรบ้างนอกจากปอดอักเสบ
  • ✔ ความแตกต่างของ PCV15, PCV20 และ PPSV23
  • ✔ ใครควรฉีดและตอนอายุเท่าไหร่
  • ✔ ฉีดวัคซีนนิวโมคอคคัสร่วมกับไข้หวัดใหญ่ได้ไหม
  • ✔ ต้องฉีดกระตุ้นซ้ำไหม

เชื้อนิวโมคอคคัสคืออะไร?

Streptococcus pneumoniae หรือเชื้อนิวโมคอคคัส เป็นแบคทีเรียที่อาศัยในโพรงจมูกและลำคอของคนปกติโดยไม่ก่อโรค แต่เมื่อภูมิคุ้มกันอ่อนแอลง เช่น หลังจากเป็นไข้หวัดใหญ่ หรือในผู้สูงอายุ เชื้อนี้อาจลุกลามลงปอด ก่อให้เกิดปอดอักเสบรุนแรง เยื่อหุ้มสมองอักเสบ และการติดเชื้อในกระแสเลือดได้

วัคซีน PCV20 (Prevnar 20) เป็นวัคซีนรุ่นใหม่ที่ครอบคลุม 20 ซีโรไทป์ ให้ภูมิคุ้มกันที่แข็งแกร่งและคงทนกว่า PPSV23 ปัจจุบัน CDC แนะนำให้ผู้ใหญ่ 65 ปีขึ้นไปและผู้มีโรคเรื้อรังฉีด PCV20 เพียงเข็มเดียวโดยไม่ต้องฉีดกระตุ้น

🦠

20 ซีโรไทป์

PCV20 ครอบคลุมสูงสุด

💉

ฉีดเพียง 1 เข็ม

ไม่ต้องฉีดกระตุ้น

🛡️

ป้องกันเยื่อหุ้มสมองด้วย

ไม่ใช่แค่ปอดอักเสบ

อาการปอดอักเสบนิวโมคอคคัสที่ต้องพบแพทย์ด่วน

หากมีอาการเหล่านี้ควรพบแพทย์ทันที อย่ารอ

🌡️

ไข้สูงเฉียบพลัน หนาวสั่น เหงื่อออกมาก

🫁

ไอมีเสมหะสีเหลืองหรือเขียว เจ็บหน้าอกเมื่อหายใจลึก

😮‍💨

หายใจลำบาก หายใจเร็ว ออกซิเจนต่ำ

🤕

ปวดศีรษะรุนแรง คอแข็ง (อาจเป็นเยื่อหุ้มสมองอักเสบ)

🥵

อ่อนเพลียมาก ไม่อยากอาหาร อาจสับสน (โดยเฉพาะในผู้สูงอายุ)

💙

ริมฝีปากหรือเล็บเปลี่ยนเป็นสีน้ำเงิน (ภาวะออกซิเจนต่ำรุนแรง)

กลุ่มเสี่ยงที่ต้องฉีดวัคซีนปอดอักเสบ

กลุ่มเหล่านี้มีความเสี่ยงสูงต่อโรคแทรกซ้อนรุนแรงจากเชื้อนิวโมคอคคัส

👴

ผู้สูงอายุ 65 ปีขึ้นไป — CDC แนะนำให้ฉีด PCV20 ทุกคน

🫁

ผู้มีโรคปอดเรื้อรัง COPD หอบหืดรุนแรง

❤️

ผู้มีโรคหัวใจและหลอดเลือด หัวใจล้มเหลว

🩸

ผู้ป่วยเบาหวาน โรคไตเรื้อรัง โรคตับ

💊

ผู้ที่ภูมิคุ้มกันบกพร่อง เช่น HIV มะเร็งเม็ดเลือด

🚬

ผู้สูบบุหรี่ — ทำลายกลไกป้องกันทางเดินหายใจ

ขั้นตอนการฉีดวัคซีนที่ธนบุรีตรัง

1

📋 ปรึกษาแพทย์ประเมินชนิดวัคซีนที่เหมาะสม

แพทย์ดูประวัติวัคซีน โรคประจำตัว และอายุเพื่อเลือก PCV15, PCV20 หรือ PPSV23

2

💉 รับวัคซีน PCV20 (หรือ PCV15 ตามแผน)

ฉีดเข้ากล้ามเนื้อต้นแขน ใช้เวลาไม่กี่นาที

3

พักสังเกตอาการ 15 นาที

พยาบาลดูแลเฝ้าระวังอาการหลังฉีด

4

📅 นัดฉีด PPSV23 หลัง 1 ปี (ถ้าแผนใช้ PCV15)

สำหรับแผน PCV15+PPSV23 รับ PPSV23 หลังจาก PCV15 อย่างน้อย 1 ปี

5

🤧 ฉีดวัคซีนไข้หวัดใหญ่ประกอบ

ฉีดไข้หวัดใหญ่ทุกปีเพื่อป้องกันปอดอักเสบที่ตามหลัง (secondary bacterial pneumonia)

6

🛡️ ครบการป้องกันปอดอักเสบระยะยาว

ไม่ต้องกระตุ้นซ้ำสำหรับผู้ใหญ่ทั่วไป หลังจากฉีด PCV20 แล้ว

คำถามที่พบบ่อย

วัคซีนนิวโมคอคคัส PCV20 และ PPSV23 ต่างกันอย่างไร?+
PCV20 (Prevnar 20) เป็นวัคซีนคอนจูเกต ครอบคลุม 20 ซีโรไทป์ กระตุ้นภูมิคุ้มกันได้ดีและยาวนานกว่า เหมาะทั้งการฉีดครั้งแรกและฉีดตามหลัง PPSV23 ส่วน PPSV23 (Pneumovax 23) เป็นวัคซีนโพลีแซ็กคาไรด์ ครอบคลุม 23 ซีโรไทป์ แต่ภูมิอาจลดลงเร็วกว่า
ผู้สูงอายุต้องฉีดวัคซีนปอดอักเสบกี่เข็ม?+
ขึ้นอยู่กับประวัติวัคซีนเดิม สำหรับผู้ที่ยังไม่เคยฉีดวัคซีนนิวโมคอคคัสมาก่อน CDC แนะนำให้ฉีด PCV20 เพียง 1 เข็ม หรือฉีด PCV15 ตามด้วย PPSV23 ห่างกัน 1 ปี สำหรับผู้ที่เคยฉีด PPSV23 มาก่อนอาจฉีด PCV20 ตามหลังได้หลังครบ 1 ปี
ปอดอักเสบจากนิวโมคอคคัสอันตรายแค่ไหน?+
Streptococcus pneumoniae เป็นสาเหตุหลักของปอดอักเสบรุนแรงที่ต้องนอนโรงพยาบาล รวมถึงเยื่อหุ้มสมองอักเสบและการติดเชื้อในกระแสเลือด (sepsis) อัตราเสียชีวิตในผู้สูงอายุจากปอดอักเสบนิวโมคอคคัสสูงถึง 5–10% แม้จะรักษาด้วยยาปฏิชีวนะ
วัคซีนนิวโมคอคคัสฉีดพร้อมกับวัคซีนอื่นได้ไหม?+
ได้ครับ สามารถฉีดร่วมกับวัคซีนไข้หวัดใหญ่และ RSV ได้ในวันเดียวกัน โดยฉีดคนละตำแหน่ง อย่างไรก็ตามไม่ควรฉีด PPSV23 พร้อมกับ PCV15/PCV20 ในวันเดียวกัน ควรเว้นระยะห่างอย่างน้อย 1 ปีระหว่างสองชนิดนี้
คนที่มีโรคเบาหวานหรือหัวใจต้องฉีดวัคซีนปอดอักเสบไหม?+
ใช่ครับ ผู้ที่มีโรคเรื้อรัง เช่น เบาหวาน โรคหัวใจ โรคปอดเรื้อรัง โรคไตเรื้อรัง หรือโรคตับ มีความเสี่ยงสูงต่อการเสียชีวิตจากปอดอักเสบนิวโมคอคคัส CDC แนะนำให้ฉีดตั้งแต่อายุ 19 ปีขึ้นไปสำหรับกลุ่มนี้ ไม่ต้องรอจนอายุ 65 ปี
วัคซีนนิวโมคอคคัสป้องกันได้นานแค่ไหน ต้องฉีดกระตุ้นไหม?+
PCV20 ให้ภูมิคุ้มกันระยะยาวหลายปี ปัจจุบัน CDC ไม่แนะนำให้ฉีดกระตุ้นสำหรับผู้ใหญ่ทั่วไปหลังจากฉีด PCV20 แล้ว สำหรับผู้ที่ภูมิคุ้มกันบกพร่องรุนแรงอาจพิจารณาฉีดกระตุ้นตามคำแนะนำของแพทย์
เด็กก็ต้องฉีดวัคซีนนิวโมคอคคัสไหม?+
ใช่ครับ วัคซีนนิวโมคอคคัสสำหรับเด็ก (PCV13 หรือ PCV15) เป็นวัคซีนในโปรแกรมพื้นฐานที่ฉีดตอนเด็กเล็ก บทความนี้เน้นวัคซีนสำหรับผู้ใหญ่ที่อาจไม่ได้ฉีดในวัยเด็กหรือต้องการวัคซีนรุ่นใหม่ที่ครอบคลุมสายพันธุ์มากขึ้น